Ode aan mijn moeder, Nel Ruitenberg. Voor de zomer overleed ze na een slopend ziekteproces wat zich jaren geleden begon te manifesteren. Sinds haar heengaan dwarrelt het opgewaaide stof langzaam neer en onderga ik het rouwproces zelf in plaats van dat ik anderen erbij begeleid. Rouw is een onvoorspelbaar persoonlijk proces. Momenten waarvan ik dacht dat ze me erg zouden raken vielen uiteindelijk mee en momenten waarvan ik dacht dat het me weinig zou doen, kwamen keihard binnen. Ik moet ook veel denken aan haar werkzame leven. Mama was van voor het LinkedIn-tijdperk en heeft veel minder kunnen delen wat ze zoal heeft betekend voor de Nederlandse zorg. Daarom doe ik dat nu alsnog.

Mijn moeder heeft geen makkelijke start van haar leven gehad. Als een van de oudste van dertien kinderen heeft ze al op jonge leeftijd moeten zorgen voor haar broers en zussen. ‘Ik heb nooit echt kind kunnen zijn’, vertelde ze me eens. Ze heeft niet altijd de liefde ontvangen die ze nodig had op jonge leeftijd. Op haar zestiende ging ze het huis uit om de opleiding tot verpleegkundige te doen bij psychiatrisch ziekenhuis Zon & Schild in Amersfoort. Binnen no time werd ze daar docent verpleegkunde. Hierna heeft ze nog jaren als docent verpleegkunde gewerkt bij het Joods psychiatrisch ziekenhuis Sinaï Centrum om haar werkzame leven af te sluiten als docent HBO-V aan de Christelijke Hogeschool Ede. Ze werd specialist op het vlak van palliatieve zorg. Ik herinner me mijn moeder als iemand die altijd aan het werk was. Lessen voorbereiden, toetsen nakijken, vakliteratuur lezen en als ze daarmee klaar was het huishoudelijk werk. Ze kookte het avondeten standaard met een miniglaasje Sherry op het aanrecht om de werkdag af te sluiten. Werk was haar passie, maar ook een vlucht voor het onrustige verleden dat haar soms teisterde. Hoe belangrijk werk voor haar was ontdekte ik pas toen ze met pensioen ging. Stoppen met werken bleek het begin van het einde.

Ondanks dat het werk misschien een vlucht was, heeft ze een prachtig resultaat bereikt. Als mijn moeder in het ziekenhuis lag waren er altijd verpleegkundigen die haar vertelden nog les van haar gehad te hebben. Duizenden verpleegkundigen in Nederland verlenen liefdevolle zorg en hebben het vak mede geleerd dankzij haar. Ze deed er zelf nooit groots over. Een gedisciplineerde harde werker, die een mooie erfenis achterlaat waar vele mensen vandaag de dag nog van profiteren.

Wat ik maar wil zeggen is dat je motieven er niet altijd toe doen. Moet je per se altijd bevlogen zijn? Ook in mindere dagen of met een slechte start kun je ongelooflijk veel vrucht dragen. Het leven van mijn moeder herinnert mij daar dagelijks aan. We zijn soms een grote en soms een kleine schakel in het leven van anderen en daarmee kunnen we het verschil maken. Mijn moeder heeft veel gegeven aan de zorg en bovendien een groot geschenk aan mij: een hulpverlenershart. Ik zal haar altijd dankbaar zijn en hoop net als zij veel vrucht te dragen in mijn leven.

Lees verder